Te gast bij Radio 1 over seksueel geweld in Nederland

Luister hier de uitzending van 25 oktober terug, waarin ik te gast was over een groot taboe: seksueel geweld in Nederland en Amerika.
Radio 1 Dit is de Nacht – Seksisme waait de oceaan over

Posted in In de media | Tagged , , | Leave a comment

Te gast bij Radio 1 Langs de Lijn en Omstreken

Luister hier de uitzending van 10 oktober terug, waarin ik te gast was over de Amerikaanse presidentsverkiezingen.
Langs de Lijn en Omstreken (21-10-2016)

Posted in In de media | Tagged , , , | 1 Comment

Te gast bij Radio 1 Langs de Lijn en Omstreken

Luister hier de uitzending van 23 september terug, waarin ik te gast was over de Amerikaanse presidentsverkiezingen.
Langs de Lijn en Omstreken (23-9-2016)

Posted in In de media | Tagged | Leave a comment

Te gast bij PAUW over Michelle Obama

Gisteravond was ik te gast bij PAUW, om te praten over Michelle Obama, naar aanleiding van de speech die ze afgelopen donderdag gaf. Het item is hieronder terug te kijken. Ik ben stiekem blij dat ik aan het eind van het gesprek de inhoud van de speech centraal heb kunnen stellen, daar ging het uiteindelijk om…

Posted in In de media, Politiek, Verenigde Staten | Tagged , , , , , , , , , | Leave a comment

De stand van zaken: Trump is nog steeds aan het verliezen.

Het tweede debat afgelopen nacht was wat mij betreft vooral een belediging van de democratie. Je zou toch willen dat het politieke debat op een hoog, inhoudelijk, intellectueel, weloverwogen niveau wordt gevoerd. In plaats daarvan kregen we een bak modder door ons televisiescherm heen, met als uitsmijter Donald Trump die zijn tegenstander beloofde in de gevangenis te zetten als hij president zou worden. Oké dan.

Iedereen was natuurlijk vooral benieuwd hoe beide kandidaten om zouden gaan met p***ygate. Dat liep gek genoeg met een soort sisser af: Trump wist binnen 14 seconden de aanval om te leiden: “Jaja, wat ik zei was erg, sorry, maar weet je wat pas écht erg is? ISIS!’ Het was een strategie die hij gedurende vrijwel het gehele debat zou hanteren: negeer gewoon de gestelde vraag, vertel je eigen verhaal, klaar. Overigens een slimme strategie.

Hillary had kansen genoeg om haar opponent alsnog de genadeslag te geven, die er in de aanloop naar het debat aan leek te komen. Maar ze kon het niet of wilde het niet, in ieder geval dééd ze het niet. Niet bij dat eerste ‘tacky’ onderwerp, maar ook niet in de rest van het debat. De grootste kans die ze had was toen het belastingbetalingsgedrag van Trump ter sprake kwam. In het eerste debat had Trump al laten vallen geen inkomstenbelasting te betalen. De New York Times wist daarna te achterhalen dat hij dat al bijna twee decennia niet doet. Dit keer vertelde Trump daar ook nog eens ontzettend trots op te zijn.

Het enige wat Hillary had moeten doen, was een lijstje opsommen van beleid dat Trump wil veranderen. Zaken die geld kosten, op het gebied van onderwijs, zorg, defensie, energie, infrastructuur, migratie, noem maar op. En dan concluderen: ‘all these things require a joint effort from the American people. All these things have to be paid with tax money. The money you proudly refuse to pay.’

Maar niets van dat alles. Het debat bleef intens, dat wel. Maar het was vooral net als het eerste debat een soort ‘greatest hits’ van de campagne.

Het gevoel wat een halve dag later over is gebleven is dat de enorme orkaan die tot aan het debat richting Trump ging, ineens afzwakte en verwerd tot een stevige windhoos. Beide kandidaten bedienden hun achterban weer.

Maar vergis je niet: sinds het eerste debat zat Trump in een neerwaartse spiraal. Hij verloor 4-6 punten nog vóór P***ygate. Dat niet alleen: op de dag van het tweede debat sloten ook de registratiemogelijkheden voor kiezers in de meeste swingstates. Precies in de week tot aan die sluiting lag hij enorm onder vuur, en daalde het aantal Republikeinse registraties significant, terwijl die van de Democraten juist steeg. Wellicht dat Trump het minder slecht (…) deed in het tweede debat dan gedacht, de Titanic is nog steeds zinkende. Het enige wat hem nog kan redden is een lage opkomst aan Democratische zijde, en een vrijwel volledige opkomst van alle geregistreerde kiezers aan Republikeinse zijde. Dat laatste scenario wordt steeds onwaarschijnlijker, het eerste daarmee ook. Ik denk steeds meer dat hij al (dik) verloren heeft.

Kirsten Verdel werkte in 2008 op het landelijk hoofdkwartier van Barack Obama. Ze spreekt de komende weken bij diverse gelegenheden over hoe het er achter de schermen bij presidentsverkiezingen aan toegaat. O.a. op:

16 oktober 13:10 Eindhoven FM

21 oktober 20:30-22:00 Radio 1

23 oktober Parkstad Limburg in Heerlen
24 oktober Chassé Theater in Breda
31 oktober 20:30 De Balie in Amsterdam (What Would Frank Underwood do?)
2 november Oude Luxor in Rotterdam
7 november JuniorKamer in Tilburg
7 november All American Night in Leiden
8 november Groningen Forum in Groningen
8 november 01:30 Radio Rijnmond

Posted in In de media, Politiek, Verenigde Staten | Tagged , , , , , | Leave a comment

COLUMN: Amerikaanse presidentsverkiezingen 8 november? Eigenlijk zijn ze volgende week al… (and here’s why)

De Amerikaanse presidentsverkiezingen komen rap dichterbij. De inmiddels al jarenlang lopende campagne gaat zijn laatste vijf weken in: op 8 november is het zover. Veel mensen denken dat de campagne nu in de ‘hete fase’ komt, en dat de hoofdkwartieren van beide kandidaten overuren draaien in de laatste weken. Niets is minder waar.

Juist in de laatste paar weken worden die hoofdkantoren zo ongeveer ontmanteld. Praktisch iedereen die daar werkzaam is wordt dan richting een van de swing states gestuurd om mee te helpen met de grondoperaties aldaar. Media hebben voor die laatste weken immers hun eigen plannen en eventuele scoops allang klaar liggen. Het is voor de Republikeinen en Democraten dan veel belangrijker om er voor te zorgen dat er zoveel mogelijk mensen die zéggen hun kandidaat te steunen ook daadwerkelijk naar de stembus te krijgen. “Get out the vote” acties dus. In 2008 kreeg ik daar zelf ook mee te maken, toen ik de laatste twee weken van de campagne net als al mijn collega’s vanuit het landelijk hoofdkwartier op pad werd gestuurd. Ik mocht enkele duizenden vrijwilligers in Pittsburgh trainen en als  ‘tracker’ (feitelijk een soort spion) optreden bij bijeenkomsten waar Palin en McCain optraden. In tien dagen (!) tijd kwamen niet alleen zij langs, maar ook Hillary Clinton, Michelle Obama, partijvoorzitter Howard Dean, Bill Clinton en uiteindelijk Barack Obama zelf ook. Alles om dus ter plekke zoveel mogelijk mensen te overtuigen dat ze echt moeten gaan stemmen.

Zeker dit jaar zijn ‘get out the vote’ acties ongelooflijk belangrijk: Clinton heeft op papier een veel grotere achterban dan Trump aan Republikeinse zijde, maar ze heeft ook het probleem dat veel kiezers niet bepaald enthousiast zijn over haar kandidatuur. Dit ‘enthousiasm gap’ zal ze echt moeten dichten om Trump van het Witte Huis weg te houden. Het grote voordeel dat ze daarbij heeft is dat de Democraten een veel betere grassroots organisatie hebben in de swing states, die ze al jaren geleden hebben opgezet en goed onderhouden. Trump heeft in sommige staten bijna niets. Het was in augustus zelfs groot nieuws dat een 12-jarige zijn campagneleider was in Jefferson County in Colorado. Ook op de landelijke hoodfkantoren zie je het verschil in organisatie terug in alleen al de aantallen: eind augustus had Trump 131 medewerkers, Clinton had er 789. Financieel vertaalt dat zich ook in grote verschillen: eveneens eind augustus had Clinton in totaal 795 miljoen dollar opgehaald, Trump zat toen op 403 miljoen.

Probeert Trump dan zijn geld in ieder geval zo slim mogelijk in te zetten door bijvoorbeeld grote aantallen anti-Clinton spotjes uit te zenden in swing states? Ook niet: hij begon pas in augustus überhaupt met enige serieuze inkoop van spotjes. Hij gaf daar 4,5 miljoen dollar aan uit. De grootste bulk van zijn opgehaalde campagnegeld gaat maandelijks echter naar Giles-Parscale, het bedrijf van Trump’s Digital Director. Bijna 80 procent -soms meer- van het geld dat door donaties binnen komt bij Trump, wordt daarbij uitgegeven aan digitale advertenties waarin wordt opgeroepen om… geld te doneren! Dus niet aan inhoudelijke boodschappen. Daarnaast gaan grote sommen op aan de huur van zalen waar Trump spreekt, aan reiskosten en het drukken van Make America Great Again petjes en andere parafernalia.

Relatief weinig anti-Clinton spotjes dus. Behalve dan op social media, waar Trump duizenden nep-accounts actief heeft die zich voordoen als echte mensen. Zij vallen Clinton geautomatiseerd aan. Over het algemeen zijn er weinig inhoudelijke pro-Trump boodschappen. En er is praktisch helemaal geen inzet op ‘get out the vote’ acties. Want vergis je niet: veel van de mensen die op Trump willen gaan stemmen, zijn mensen die doorgaans nooit stemmen. Ik vraag me al maanden af of ze zich eigenlijk wel registreren als kiezer. Want dat is in Amerika verplicht om in november te mógen stemmen. De berichtgeving daarover is pas vorige week eindelijk echt op gang gekomen. En wat blijkt: in Florida en Pennsylvania doen de Democraten het erg slecht in vergelijking met 2012, terwijl juist veel meer mensen zich aan Republikeinse zijde hebben laten registreren als kiezer. Dat deden ze voornamelijk eerder in het jaar al. Dat klinkt als goed nieuws voor Trump, maar dat lijkt mee te vallen (of tegen, ligt er aan hoe je er naar kijkt). In veel andere staten heeft hij nauwelijks extra registraties binnen gehaald. Of winnen de Democraten juist veel meer. Daar komt nog bij dat sinds het eerste debat tussen Trump en Clinton het aantal registraties aan met name Democratische zijde nu lijkt te exploderen. Dat moet ook ook wel nú, want in de meeste swing states sluit de registratiemogelijkheid volgende week al, een maand voor de verkiezingen. Je zou wat dat betreft dus bijna kunnen stellen dat het nog maar een week is tot aan die verkiezingen.

Meer slecht nieuws voor Trump daarbij is dat de ‘angry white men’ die volgens zijn eigen logica op hem zouden moeten gaan stemmen, zich absoluut niet in groten getale hebben gemeld bij de registratiebalies. Daar moet hij het dus ook niet van hebben. Sterker nog: je zou verwachten dat die zich al eerder dit jaar massaal hebben gemeld. Dat hebben we niet gezien. We zien nu wél dat latino’s, zwarte Amerikanen en vrouwen zich relatief veel melden aan Democratische zijde. De groepen die door Trump keer op keer afgeserveerd zijn.

Het keerpunt is wat dat betreft echt het eerdergenoemde eerste debat geweest. Na de conventies in augustus, die dramatisch uitpakten voor Trump, leek de race gelopen: Clinton had een voorsprong van rond de 6% in sommige landelijke peilingen. Dat is gigantisch, zeker als je bedenkt dat Obama met 3,8% verschil van Romney won, wat bijna 5 miljoen stemmen was (op een totaal van pakweg 315 miljoen Amerikanen). In het kiescollege, waar het echt om gaat, was dat verschil nog veel groter: 332-206. Maar hij leek eindelijk advies van buiten te accepteren: ineens gaf hij geen persconferenties meer. Eerder was het juist op al die persconferenties die hij gaf dat het mis ging: hij zei dan vaak de meest idiote dingen, waardoor hij telkens weer negatief in het nieuws kwam. Zodra hij daarmee stopte, werd het stiller. De aandacht van veel media verschoof automatisch meer naar berichtgeving over Clinton. En jawel: gestaag maakte Trump zijn verlies in de peilingen goed. Simpelweg door wat vaker zijn mond te houden. Maar alle focus was weer terug bij het debat. En daar ging hij -om in de terminologie te blijven- dus weer ‘op zijn bek’. Sinds dat moment daalt hij weer in de peilingen én neemt het aantal Democratische kiezersregistraties toe.

Ja, ze kunnen allebei nog winnen. Ja, het is nog spannend. Maar ‘the path to victory’ wordt voor Trump wel steeds kleiner. Er komen nog twee debatten. Er komen nog onthullingen van schandalen aan beide zijden, maar de registratie eindigt volgende week. Daarna gaat het echt alleen nog maar om de vraag wie zijn achterban daadwerkelijk naar de stembus krijgt op 8 november.

Kirsten Verdel werkte in 2008 als enige buitenlander op het landelijk hoofdkwartier van Barack Obama. De komende tijd vertelt zij bij de Theatertour ‘De Race Naar Het Witte Huis’ hoe het er achter de schermen van de campagneorganisaties aan toe gaat:

23 oktober Parkstad Limburg Theater Heerlen
24 oktober Chassé Theater Breda
2 november Oude Luxor Theater Rotterdam

Dit artikel verscheen op 3 oktober op Joop.nl.

Posted in In de media, Politiek, Verenigde Staten | Tagged , , , , , , , | Leave a comment

De race naar het Witte Huis: Theatertour met o.a. Verdel, Groenhuijsen, Mingelen en Vos

raceMet de Amerikaanse verkiezingen in het vooruitzicht, barst de strijd om het presidentschap los. Drie grote Nederlandse theaters halen met De race naar het Witte Huis deze enerverende campagne naar de intimiteit van het theater. Sprekers als Ferry Mingelen, Michiel Vos en Kirsten Verdel bieden een unieke vooruitblik op de Amerikaanse verkiezingen. Dit eenmalige theatercollege komt naast Parkstad Theaters Limburg Heerlen en het Chassé Theater Breda ook naar het oude Luxor Theater in Rotterdam.

Kaartverkoop:
23 oktober 2016 – Parkstad Limburg Theater in Heerlen (binnenkort)
24 oktober 2016 – Chassé Theater in Breda
2 november 2016 – Oude Luxor in Rotterdam

Zal er wederom een Clinton vanuit het Witte Huis regeren, of grijpt businessman Donald Trump de macht? Tijdens de unieke verkiezingsavond De race naar het Witte Huis nemen o.a. Ferry Mingelen, Charles Groenhuijsen, Michiel Vos en Kirsten Verdel u mee in het Amerika van nu. Naast serieuze onderwerpen en discussies is er ook ruimte voor een frisse dosis Amerikaans entertainment. Muziek, cabaret en serieuze gesprekken wisselen elkaar in hoog tempo af. Een eenmalige verkiezingsavond die de Amerikaliefhebber niet mag missen!

Ferry Mingelen
Ferry Mingelen is voormalig parlementair verslaggever en tv-presentator van de NOS. Hij werkte onder andere voor Den Haag Vandaag, NOVA en Nieuwsuur. Op de verkiezingsavonden was hij altijd te zien als live verslaggever vanuit Den Haag. Tegenwoordig is hij regelmatig te zien als politiek commentator in het praatprogramma Pauw en in diverse debatavonden.

Kirsten Verdel
Hoe zitten Amerikaanse campagneorganisaties in elkaar? Hoe ziet een presidentscampagne op een landelijk hoofdkwartier er van dag tot dag uit? Wat weten campagnes eigenlijk over hun kiezers? (spoiler: meer dan 1000 dingen per Amerikaan). Kirsten Verdel was de enige buitenlandse stafmedewerker van Barack Obama tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Tijdens deze bijzondere productie vertelt Verdel hoe ze samen met haar collega’s probeerde om na acht jaar Bush weer een Democraat in het Witte Huis te krijgen.

Michiel Vos
Michiel Vos is jurist en Verenigde Staten-correspondent, standplaats New York, voor Nederlandse en Vlaamse televisie en radio. In Amsterdam schuift hij elke maand aan bij Humberto Tans RTL Late Night om Nederland bij te praten over de Verenigde. Michiel Vos verslaat de Amerikaanse verkiezingen ook voor onder andere EénVandaag (NPO), Met ‘t Oog op Morgen (NOS) en KRO-NCRV radio. Daags voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen neemt Michiel Vos de bezoeker mee achter de schermen tot in het hart van de Amerikaanse politiek.

 

Posted in In de media, Politiek, Verenigde Staten | Tagged , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Masterclass Amerikaanse presidentsverkiezingen boeken in 2016?

Voor masterclasses of workshops voor uw evenement over de Amerikaanse presidentsverkiezingen van Kirsten Verdel kunt u hier terecht voor boekingen. De Rotterdamse Kirsten Verdel was de enige buitenlandse stafmedewerker van Barack Obama tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2008. In een boeiend en persoonlijk verhaal beschrijft Verdel hoe ze samen met haar collega’s probeerde om na acht jaar Bush weer een Democraat in het Witte Huis te krijgen. Tevens biedt zij een unieke inkijk in de organisatie en werking van Amerikaanse presidentscampagnes.

In de voor u op maat gemaakte masterclass (voorkeur duur: 1 tot 1,5 uur, afwijkende tijden zijn mogelijk) kunnen onder andere de volgende onderwerpen aan bod komen:

  • Hoe zitten campagne-organisaties in Amerika in elkaar?
  • Welke strategische overwegingen maakte Obama in 2008?
  • Wat doet Hillary nu anders dan in 2008 en waarom waren caucussen toen beslissend?
  • Hoe ziet een presidentscampagne op een landelijk hoofdkwartier er van dag tot dag uit?
  • Wat is de reden dat het Republikeinse veld zo’n puinhoop lijkt te zijn in 2016?
  • Welke strategie zat achter de slogan ‘yes we can’?
  • Welk type kandidaat wint in meer dan 95% van alle Amerikaanse verkiezingen?
  • Wat is het belang en de geschiedenis van de persoonlijke benadering in Amerika?
  • Welke lessen kunnen Nederlandse partijen, bedrijven en andere organisaties hier van leren?
  • Wat is het belang van rapid response en opposition research?
  • Hoe invloedrijk is canvassen en kan dat in Nederland ook?
  • Wat weten campagnes eigenlijk over hun kiezers? (spoiler: meer dan 1000 dingen per Amerikaan)
  • Wat zijn SuperPACs en waarom bedreigen zij de democratie?
  • Hoe werkt het proces met delegatieleden in de presidentsverkiezingen?
  • Hoe veel geld gaat er om in een Amerikaanse campagne en hoe verhoudt zich dat tot Nederland?
  • Een inkijkje in het best bewaarde geheim van de Obama-campagne: vertrouwen en verantwoording
  • Hoe om te gaan met de media in een tijd van informatie overkill?
  • Wat is de DCCC en welke rol speelt deze organisatie bij verkiezingen?
  • Hoe valt het succes van Trump te verklaren?
  • Waarom is de verkiezingscampagne van 2016 zo anders dan voorgaande jaren?
  • Hoe ziet Trump’s campagneorganisatie er uit?
  • Wat is de geschiedenis van Hillary Clinton?

 
Achtergrond

De unieke kijk achter de schermen in de war room van de Democraten begon in 2005, toen Verdel door PvdA-Tweede Kamerlid Peter van Heemst werd gevraagd om zijn campagne te leiden voor de Rotterdamse gemeenteraadsverkiezingen in 2006. Aansluitend werkte Verdel in de landelijke en provinciale PvdA-verkiezingscampagnes, wist met een bliksemactie oud-minister Klaas de Vries op een verkiesbare plek voor de Eerste Kamer te krijgen, om ten slotte na omzwervingen door China en Sierra Leone met de prestigieuze Sauvé Scholarship naar Canada te vertrekken.

In haar verhaal beschrijft Verdel hoe ze werd gevraagd om als campagnestrateeg voor Obama aan het werk te gaan. Ze werkte in het campagneteam onder andere aan rapid response, opposition research en aan Obama’s debatvoorbereiding. In een gedetailleerd verslag beschrijft ze hoe de strijd om de verkiezingen steeds negatiever werd. Op meeslepende wijze legt ze uit hoe de Democraten alle aanvallen desondanks wisten af te weren.

Kirsten Verdel (Leiderdorp, 1978) is bestuurskundige, politica en campagnestrateeg. Ze publiceerde over de verkiezingen voor het Financieele Dagblad en Vrij Nederland en was te gast bij onder andere Pauw & Witteman, EenVandaag, BNR, Radio 1 en NOVA. Ook schreef zij een boek over de campagne: Van Rotterdam naar het Witte Huis.

Voor boekingen of meer informatie: bel 0624-524437, of mail naar loc@ipimuu.org.

Posted in Uncategorized | Tagged , | Leave a comment

Wateroverlast: hoe houden we droge voeten in 2020?

Afgelopen zomer was het weer een aantal keer raak. Hagelstenen zo groot als tennisballen teisterden vooral het zuidoosten van het land en zorgden voor tientallen miljoenen euro’s aan schade. Volgens het KNMI zullen dit soort extreme weersomstandigheden in de toekomst steeds vaker voorkomen.

Hoe anticipeer je hier als lokale politiek op? En wat is bijvoorbeeld de rol van de waterschappen? Op zaterdag 17 september buigen verschillende politici uit alle bestuurslagen zich tijdens de CLB-bijeenkomst Groen en water in de stad en op het platteland over deze en andere vragen. Lokaal Bestuur deed alvast een rondje.

Wie: Jan Reerink
Wat: Fractievoorzitter in het hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden

Waarom is wateroverlast een politiek probleem? Niemand is tegen het aanpakken van wateroverlast?
‘Politiek is wat mij betreft het nastreven van je idealen door het overheidsbeleid bij te stellen. Er gaat nu 2,5 miljard euro aan belastinggeld per jaar naar de waterschappen. Wat je daarmee doet is echt een politieke keuze. Alleen al het feit dat we die belasting kwijtschelden voor de laagste inkomens is zo’n keuze. Maar je kunt ook denken aan de taakopvatting van een waterschap: kies je voor een sobere uitvoering van je takenpakket, of kies je een wat ruimere opvatting. Mijn stelling is altijd: een rode dijk is groen.’

Wat wil dat zeggen?
‘Je kunt een waterkering aanleggen van beton en kunststof, klaar. Maar je kunt ook groen, wandel- en fietspaadjes, of een natuurvriendelijke oever met bankjes creëren. Als PvdA kiezen we voor natuurvriendelijke en ecologische oplossingen. De VVD kijkt er anders naar: “De lasten moeten worden teruggebracht, dus hoe goedkoper hoe beter”.’

Zijn er wel eens politieke problemen met andere bestuurslagen?
‘Gemeenten bouwden in het verleden op de laagste plekken in polders en kwamen daarna klagen of de waterschappen misschien iets aan de wateroverlast konden doen. Sinds de komst van de verplichte watertoets voor nieuwbouw gaat het beter. De minister wil die toets nu weer afschaffen, omdat “het ook allemaal wel kan door gewoon goed samen te werken.” Nou, niet per se dus. Daar komt bij: gemeenten hebben vaak een commercieel belang bij het aanleggen van bedrijventerreinen, daar heb je een belangenconflict. En niet alle gemeenten hebben voldoende kennis over water in huis.’

Gemeenten zijn er wel meer mee bezig nu toch?
‘Ja, zeker na al die incidenten. En de samenwerking verloopt nu dus goed.’

Wat vind je er dan van om de waterschappen onder te brengen bij de provincie?
‘Als Statenlid leerde ik dat je water echt apart moet borgen. Het grote voordeel van de waterschappen in Nederland is dat we het beleidsmatig geborgd hebben. Water kent bij ons een aparte, onafhankelijke bestuurslaag met een eigen verantwoordelijkheid en financieringssysteem. De focus is dus puur op water. Dat hebben we nodig. Daarom doen we het zo goed als Nederland.’

Is de wateroverlast daadwerkelijk toe aan het nemen?
‘Ja, en je moet je dan ook bedenken dat een ‘extreme bui’ niet overal hetzelfde is. Op de wat hoger gelegen Veluwe heeft 50mm water een andere impact dan in Kockengen waar het waterpeil 1,85m onder NAP ligt.’

Hoe voorkomen we natte voeten in 2020?
‘Het helpt om regenwaterpijpen van het riool af te koppelen, zodat regenwater rechtstreeks de grond in gaat. Tuinen minder betegelen helpt ook, net als het stimuleren van groene daken. Waterschappen werken nu ook samen met de veiligheidsregio’s. We oefenen wat we moeten doen bij dijkdoorbraken. Tot een paar jaar geleden hadden we elkaars telefoonnummer niet eens. Nu zijn er draaiboeken. De samenwerking tussen de verschillende bestuurslagen gaat goed. Wat nog wel beter moet is de taakopvatting van Rijkswaterstaat. Zij hebben soms teveel oog voor mooie nieuwe projecten en minder voor onderhoud.’

Wat raad je andere waterschappen aan?
‘Geef bij belastingaanslagen inzicht aan bewoners op welke hoogte ze eigenlijk wonen, welke dreiging ze van water kunnen hebben en wat ze daar aan kunnen doen. Daarnaast moeten we met z’n allen veel scherpere keuzes maken over welke functies geschikt zijn voor welke locatie. Houd rekening met water. Daar begint het mee.’


Wie: 
Theo Maas
Wat: Wethouderin Someren (NB)

Someren heeft veel wateroverlast gehad toch?
‘We hebben ontzettend veel neerslag gehad in korte tijd. Het verouderde  rioolstelsel kon de extreme regen niet verwerken. Er stond soms tot wel 20 cm water in woningen. Daar kwam niet veel later nog een heftige hagelbui overheen, met hagelstenen zo groot als tennisballen. Die veroorzaakten zoveel schade dat een maand later nog steeds blauwe zeilen op daken te zien zijn. Complete kassencomplexen zijn verwoest.’

Grondwater dat omhoog komt is toch lastig aan te pakken voor bewoners?
‘Mensen moeten zelf hun kelder waterdicht maken, verzekeraars vergoeden gevolgschade door wateroverlast soms alleen maar de eerste keer. Daarna worden mensen geacht de oorzaak aangepakt te hebben. Maar dat is lastig. Zeker als het om huurders gaat: wat als de woningbouwcorporatie zegt geen geld te hebben voor verbeteringen, en je inboedelverzekering vervolgens niet uit wil betalen omdat je de oorzaak niet hebt opgelost? Los daarvan is de emotionele schade ook groot als iemand bijvoorbeeld net verbouwd heeft en na een nieuwe waterschade weer opnieuw moet beginnen.’

Hoe kan de lokale politiek hier iets aan doen?
‘Het rioolstelsel moet aangepakt worden en daarbij moeten we met nieuwe modellen gaan werken, niet meer met neerslagmodellen van 40 jaar geleden. We stimuleren natuurlijk al dat mensen hun tuinen minder betegelen, zodat het regenwater sneller weg kan.’

Moet je dat soort maatregelen afdwingen?
‘Liever stimuleren dan verplichten. Om bijvoorbeeld groene daken te realiseren kunnen we subsidies of duurzaamheidsleningen verstrekken en informeren over investeringen. We moeten in ieder geval de samenwerking met andere overheidslagen zoals de waterschappen vasthouden, dat gaat de laatste jaren beter, en de noodzaak van die samenwerking wordt alleen maar groter.’

Wie: Henk Leenders
Wat: Woordvoerder natuur en landbouw in de Kamerfractie

Wat doen jullie vanuit de Tweede Kamer om wateroverlast tegen te gaan?
‘Lutz Jacobi en ik hebben samen de nota-Groen en water in de stad geschreven, die in juli is gepresenteerd. Daarin beschrijven we de PvdA-visie op groen en water dichtbij mensen. Daarbij gaat het in de eerste plaats over gezondheid, welzijn en het bevorderen van biodiversiteit in steden, maar ook over wateroverlast. Groen en water in de stad zijn erg belangrijk om overtollig water na stortbuien op te vangen en om hitte in de stad tegen te gaan. Het kan in de stad zo 5 graden warmer zijn dan op het platteland.’

Hebben jullie ook met mensen in het land hierover gesproken?
‘Ja, en we zijn bijvoorbeeld gaan kijken wat er is gebeurd met de toezegging van het ministerie van Economische Zaken dat er regio-ondersteuning zou komen na de recente overlast. Daaruit bleek onder meer dat de speciale verzekering die in 2002 in het leven is geroepen om de gevolgen van extreem weer op te vangen niet goed werkt. EZ betaalt een derde van de premies voor die verzekering, wat neerkomt op 9 miljoen euro per jaar. De resterende premies voor boeren zijn nog steeds erg hoog en de polissen hebben zoveel kleine lettertjes dat er vaak toch niet wordt uitbetaald. Daar komt nog eens bij dat boeren soms het ingecalculeerde risico nemen zich niet verzekeren.’

Heeft het Rijk daar een rol?
‘Ja, maar per saldo hebben lagere overheden een grotere rol bij groeninrichting en waterproblematiek. Het is daarom van belang dat er goede aansluiting is met de Omgevingswet en provinciale en lokale omgevingsvisies. Op provinciaal en lokaal niveau gaat het om planologische processen, stedelijke ontwikkeling, (versnelde) vergunningverlening en het realiseren van een stevig groenblauw netwerk. Gemeenten kunnen stimuleren dat mensen hun eigen omgeving vergroenen. Steden kunnen meer openbaar groen aanleggen. Het Rijk moet stimuleren, maar ook het goede voorbeeld geven. Zo willen we dat er meer groene daken komen. Gras, struiken, zelfs bomen kunnen op daken worden geplaatst, net als zonnepanelen die ook deel uitmaken van de definitie van “groen dak”.’

En als het stimuleren van dat soort zaken onvoldoende werkt?
‘Dan verplichten we bedrijven en overheden bij nieuwbouw of renovatie  bijvoorbeeld 50% groene daken aan te leggen. Net zoals dat in Frankrijk nu gebeurt. Links- of rechtsom, om de gevolgen van klimaatverandering tegen te gaan moeten we nu maatregelen nemen.’

Gepubliceerd in: Lokaal Bestuur

Posted in In de media, Politiek | Tagged , , , , , , , , | Leave a comment

De gekte op de Amsterdamse huizenmarkt neemt nóg verder toe

amsterdamEr staan op dit moment slechts 14 woningen op Funda binnen de Amsterdamse ring die een minimale oppervlakte van 75m2 hebben en minder dan 300.000 euro als vraagprijs hebben. Maar het is nog erger: 10 van die woningen zijn al verkocht, 2 staan er sinds vandaag pas op en 2 staan er om onverklaarbare reden ‘al’ twee maanden op.

Serieus: 3 ton voor een appartementje van 75 vierkante meter. Dat is echt idioot. En de gekte neemt nog steeds hand over hand toe. Een collega van mij deed vorige week een bod op een woning met een vraagprijs van 280.000 euro. Ze werd het niet. De winnaar bood 350.000 euro.

Gewone bezichtigingen zijn er dan ook allang niet meer. Makelaars organiseren open huizen. Daar komen dan tussen de 20 en 200 mensen op af. Huizen gaan steeds vaker boven de vraagprijs weg daarbij. Na twee keer een te laag bod hebben uitgebracht worden mensen immers al wanhopig of gefrustreerd: ook zij gaan meer bieden. Net als in Rotterdam en Utrecht trouwens. En wellicht elders ook.

Iedereen die nu roept dat het alleen maar een bubbel is: dat is te kort door de bocht. Amsterdam is een gewilde stad, met weinig mogelijkheden tot uitbreiding. De hypotheekrente staat erg laag en zal voorlopig stabiel blijven of verder dalen. Dat niet alleen: met Tweede Kamerverkiezingen in aantocht is er nu geen politicus die zal durven pleiten voor ingrijpen in de oververhitte markt. De kans dat de prijzen tot in ieder geval maart 2017 doorstijgen is dus erg groot. Daarna zou er een rem kunnen komen. De overdrachtskosten die nu 2% zijn zouden zo maar weer naar 6% kunnen worden getild. Dat scheelt zo maar 12.000 euro op de eerdergenoemde woningen van 3 ton.

In de tussentijd is er steeds meer spillover te zien naar randgemeenten en zelfs verder. Amstelveen en Haarlem zijn ook al onbetaalbaar aan het worden.

En nee, mijn verwachting is dus níet dat dit een enorme bubbel zal blijken. Er zijn te weinig woningen in Amsterdam, en als internationale stad zal de vraag voorlopig alleen maar stijgen. Met lage rentes blijven ook hoge bedragen betaalbaar. Het probleem manifesteert zich eventueel pas als rentes weer stijgen en prijzen toch gaan dalen: dan kunnen ze moeilijker of niet verhuizen. Maar als ze blijven zitten, is er weinig aan de hand. Zie daar het volgende probleem: dan kan de doorstroming -opnieuw- vastlopen.

Oh ja, de huurprijzen zijn trouwens ook geëxplodeerd. Een woning van 75m2 kopen binnen de ring? 350.000 euro dus. Een zelfde soort woning huren? Dat begint vrolijk bij 1500 euro. Exclusief.

Veel plezier met jullie Amsterdam. Ik hoef er gelukkig niet heen.

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , | Leave a comment

De NOS vindt doodseskaders ok?

Dit weekend had Teletekst een op zijn zachtst gezegd curieus bericht over de doodseskaders van de Filippijnse burgemeester Duterte (inmiddels aankomend president). Naar aanleiding van het feit dat Duterte de doodstraf weer in wil voeren schreef Teletekst dat er onder Duterte’s bewind als burgemeester ‘doodseskaders actief waren in de stad, die meer dan 1000 criminelen hebben gedood.’

Ik schreef naar de NOS het volgende:

Dat de NOS melding maakt van ‘criminelen’ is echt te zot voor woorden: het gaat om doodseskaders (wat jullie wel correct melden), die gewoon op straat mensen executeren. Vaak afslachten met messen. Zonder rechtszaak. Dat kan over criminelen gaan, maar ook over politieke tegenstanders of mensen die anderszins als lastig worden gezien. Dat is precies wat in de betere berichtgeving over Duterte wel netjes door journalisten wereldwijd wordt gemeld. Maar schrijven dat het om criminelen gaat is gewoon meegaan in het frame van die vent zelf, die echt zo geschift is als wat, als je daar meer dan drie minuten dingen over leest.

De NOS onwaardig.. ik hoor graag waarom de keus is gemaakt het woord ‘criminelen’ te gebruiken, lijkt mij een enorme blunder, en onterecht meegaan in het frame van een politicus.

Het antwoord kwam vandaag, van de eindredacteur van NOS Nieuws:

Beste Kirsten,

Dank voor je bericht. Voor wat betreft het gebruik van het woord criminelen kan ik niet anders dan je gelijk geven.

Daar had op z’n minst ‘vermeende’ voor moeten staan, al waren het echt niet allemaal heilige boontjes die ze aanpakten.
Of Duterte geschift is of niet, de Filipino’s maakt het blijkbaar niet uit want ze hebben hem per slot van rekening met een grote meerderheid tot president gekozen, juist vanwege zijn spijkerharde optreden.

Ik weet niet of ik nu moet huilen of lachen om het stukje ‘al waren het echt niet allemaal heilige boontjes die ze aanpakten.’

Zelfs al waren het criminelen, dan nog hebben mensen recht op een rechtszaak. Mensen zonder aanklacht of veroordeling met messen afslachten op straat is nooit goed. Ook niet als ze geen ‘heilige boontjes’ zijn.

 

CijIM49WEAAd015

Posted in In de media, Politiek | Tagged , , , | Leave a comment

Integratie: zachte krachten zullen overwinnen

Interview met Kim Putters en Sofyan Mbarki in Lokaal Bestuur maart 2016

‘20% van de Turkse en 15% van de Marokkaanse Nederlanders is overwegend op de herkomstgroep georiënteerd en weinig op Nederland. Zij hebben vooral contacten in eigen kring.’ Vorige week werd het rapport Werelden van Verschil van het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) besproken in de Tweede Kamer. Wat kunnen we met het oog op de stroom vluchtelingen die Nederland nu bereikt leren van dit rapport? Lokaal Bestuur vroeg het aan SCP-directeur Kim Putters en het Amsterdamse raadslid Sofyan Mbarki.

Wie: Kim Putters
W
at: Directeur Sociaal en Cultureel Planbureau

Wat is de hoofdboodschap van Werelden van Verschil?
‘Eerst de achtergrond: Motivaction heeft een rapport gepubliceerd dat stelt dat veel Turkse en Marokkaanse jongeren radicaliseren. Dat onderzoek was niet representatief: het werkte met panels waar mensen zich zelf voor moesten aanmelden. Werelden van Verschil is daarna opgesteld, waarbij de methodologie wel juist was. Toen bleek dat het helemaal niet zo is dat veel Turken en Marokkanen op het punt staan een kalashnikov in de hand te nemen. Wel heeft een deel van de jongeren begrip voor organisaties als IS. Maar ja, wat versta je onder ‘begrip’?’

Zit daar verschil in?
‘Bij Turken zien we bijvoorbeeld dat ze zeggen geen geweld aan te hangen, maar ze vragen zich af of Parijs erger is dan Koerdische vrienden in Turkije die uitgemoord worden. Dat soort reacties zijn onder andere terug te voeren op een onevenwichtige informatievoorziening in de media. We hebben het wekenlang over Parijs, maar een aanslag in Istanbul is na een dag weer vergeten.’

En Marokkanen?
‘Bij Marokkaanse jongeren speelt dat zij zich gemangeld voelen tussen twee culturen. In Nederland voelen ze zich sterk gestigmatiseerd; ze horen er minder bij, ondanks dat ze de taal spreken en een opleiding gevolgd hebben. In Marokko zelf worden ze ook minder geaccepteerd. Ze zoeken dus elders naar hun identiteit. Die vinden ze in de islam, die voor hen een uitweg is. En dat veroorzaakt in Nederland juist bij andere groeperingen, die in de media vooral de uitwassen van de radicale islam meekrijgen, weer een versterkt gevoel van onzekerheid.’

Wat kunnen lokale politici met deze wetenschap?
‘Besef dat er verschillen zijn tussen etnische minderheden. Je kunt ze niet over één kam scheren. Benoem problemen gericht en ga de dialoog aan. Toen Lodewijk Asscher ons rapport in ontvangst nam, gingen 40 studenten daarbij met elkaar in gesprek. Een autochtone homo stelde dat hij zich gediscrimineerd voelde door Marokkaanse jongeren, waarop een Marokkaanse student opstond die hem letterlijk de hand kwam schudden en zei: “Daar moeten we nou eens mee ophouden inderdaad.” Dialoog is wel degelijk mogelijk.’

Hoe verhoudt dit zich tot de vluchtelingenproblematiek?
‘Sommige gemeenten laten van dag tot dag zien wat ze doen om vluchtelingen een plek te geven. Informatievoorziening is van groot belang. Laat bijvoorbeeld zien wat de grootte van de groepen is in jouw gemeente. Dat soort simpele feiten zijn vaak al onbekend. Een tweede punt is inspraak, zeker als het om asielzoekerscentra gaat. Dat móet je organiseren, ook als je tegenstand verwacht. Mensen willen iets te zeggen hebben over hun leefomgeving en hoe er bijvoorbeeld met huisvesting wordt omgegaan.’

Dialoog klinkt mooi, maar in de praktijk nemen problemen toch toe?
’63 procent van de Marokkaanse jongens komt in aanraking met politie of justitie, daar is dus wel iets aan de hand ja. En dat mag je ook niet wegmoffelen, hetzelfde geldt voor radicalisering. Een lange adem is nodig: grotestedenbeleid, Vogelaarwijken, Opzoomerprojecten;  ze hebben wel iets opgeleverd want een wijk als Molenbeek kom je in Nederland niet tegen. Natuurlijk kan een aanslag zoals in Parijs hier wél gebeuren, alleen waarschijnlijk minder snel: we kennen onze buurten beter. Wat we wel zien, is dat er afzondering plaatsvindt, dat de sociale netwerken van migranten minder gemengd raken en meer naar binnen gekeerd zijn, mede door de toenemende stigmatisering.’

Als stigmatisering zo’n rol speelt bij radicalisering, hoe pak je dat dan aan?
‘Er is geen simpele oplossing. Het is een mix: discriminatie op de arbeidsmarkt aanpakken, bewustwording stimuleren, dat moet allemaal. Wat interessant is, is dat ouders van migrantenkinderen graag willen dat hun kinderen het beter krijgen dan zij het hadden. Maar waar autochtone ouders kijken naar het netwerk van hun kinderen, naar vrienden en mogelijkheden voor hun kinderen om zich te ontplooien, kijken migrantenouders puur naar de schoolprestaties. Ze hebben geen zicht op de netwerken van hun kinderen. De ouders van die kinderen weten niet zo goed wat ze moeten doen, daar zit ook een hulpvraag. Daar kunnen lokale politici meer op inspelen.’

Wie: Sofyan Mbarki
Wat: Raadslid Amsterdam

20 procent van de Turkse en 15 procent van de Marokkaanse jongeren is, volgens het SCP, vooral gericht op de eigen herkomstgroep. Herken je dat?
‘Ja. Veel jongeren leven gesegregeerd. Soms uit een soort onwil: het is veilig om je te verschuilen achter je eigen gemeenschap en te zeggen dat je niet mee mág doen. Maar vaak ook uit onmacht. We moeten met elkaar durven erkennen dat segratie een gevolg is van de sociaal-economische positie van deze jongeren. Lang werd er gezegd: “Dat lost vanzelf wel op”, maar ik zie nu nog meer dan in mijn eigen jeugd dat die segregatie toeneemt.’

Hoe verklaar je dat?
‘Je ziet dat twee thema’s ontzettend belangrijk zijn: identiteit in combinatie met bestaans(on)zekerheid. Wie ben ik? Waar hoor ik bij? Welke kansen heb ik? Daar ontstaat frictie. Verscheidenheid moet de norm zijn. Veel jongeren leven ook zo. Ze hebben hybride identiteiten: ze zijn streng gelovig én feminist. Of helemaal gek van sport én Amsterdammer.’

Steeds meer migrantenjongeren hebben religie als eerste front bij die identiteit. Is dat een probleem?
‘Als ik om me heen kijk naar jongeren die religie hebben omarmd, zie ik het als verrijking, waarbij het niet botst met de waarden en normen die we in Nederland delen. Maar dat verschilt uiteraard wel per individu en zijn of haar beleving van religie. ‘De moslim’ bestaat niet, net zoals de eenduidigheid die we pretenderen te hebben. Dé Nederlandse cultuur bestaat toch ook niet. We moeten met elkaar erkennen dat we verschillend zijn.’

Wat kunnen of moeten lokale politici met het SCP-rapport?
‘Het is heel belangrijk om bewuster te worden van de positie van deze jongeren. Jongeren hebben achterstanden, soms ook ongelijke kansen, de kwaliteit van scholen speelt een rol. Zorg dat iedereen gelijke kansen krijgt, bijvoorbeeld door scholen waar de kwaliteit achter blijft te ondersteunen. En ga discriminatie actief tegen: geef jongeren het gevoel dat ze ertoe doen en dat er niet met twee maten wordt gemeten. Gemeenten moeten het juiste voorbeeld geven en diversiteit niet zien als iets wat wenselijk is, maar noodzakelijk.’

De PvdA is in veel gemeenten decennia aan de macht geweest, maar de segregatie neemt toe, ondanks dit type beleid.
‘Andere retoriek helpt niet, zachte krachten zullen overwinnen. We moeten op microniveau zorgen dat mensen van verschillende pluimage met elkaar in aanraking komen. Vluchtelingen moeten we dus snel opnemen in onze samenleving. We moeten leren van onze geschiedenis. In de jaren ‘70 en ‘80 lieten we mensen (on)bewust alleen onderdeel zijn van hun eigen cultuur. De afgelopen jaren was het juist andersom, er was zo nu en dan zelfs sprake van assimilatie: ‘dit zijn onze normen en zo doen we het hier. Punt.’ We moeten nu naar het midden. De kern is: doe mee! Er is sprake van wederkerigheid. Ik heb respect voor jou, jij moet respect voor mij hebben. We moeten mensen gelijk opnemen, serieus nemen en volwaardig onderdeel laten zijn van onze samenleving.’

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , | 1 Comment

Interview Martin van Rijn: ‘Zorg was en is gewoon goed geregeld in Nederland’

IMG_6621Als staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft hij een pittige periode achter de rug. Met de zorg in zijn portefeuille is Martin van Rijn verantwoordelijk voor een van de grootste veranderingen in het lokale bestuur sinds decennia. En niet alles loopt even makkelijk. Zo kwamen zijn ouders veelvuldig in het nieuws en lijkt het met de pgb’s maar niet goed te komen. Toch is Van Rijn optimistisch. De overgang is goed gegaan het afgelopen jaar. Nu is het tijd voor de volgende stap.

“De hervormingen in de zorg zijn op het slechtst denkbare moment en in een ongewenst tempo ingevoerd. Hierdoor is de onzekerheid enorm.” Een uitspraak van Diederik Samsom. Hoe denk jij hierover?
”Toen we aan de hervormingen begonnen was er een enorme financiële crisis. Daar moesten we doorheen. We moesten bezuinigen, en de zorg moest anders: gemeenten kregen meer verantwoordelijkheid. De angst daarbij was dat de continuïteit van zorg een probleem zou worden. Maar dat is niet gebeurd. Zowel bij de jeugd- als ouderenzorg is de continuïteit beheerst verlopen. We zien wel dat rondom huishuidelijke hulpverlening het aantal rechtszaken is toegenomen, maar daarbij zien we ook dat de rechter in veel gevallen oordeelt dat er wel degelijk rekening is gehouden met persoonlijke omstandigheden en dat er zorgvuldig onderzoek heeft plaatsgevonden. Mensen moeten er ook aan wennen dat er meer van hen gevraagd wordt: als ze zaken nog zelf kunnen, dan moeten ze dat ook zelf doen.’

Toch is en blijft de onzekerheid groot. Hoe valt dit te verkopen aan mensen die het al moeilijk hebben? En wat moet er gebeuren om die onzekerheid weg te nemen?
‘Ik hoop dat iedereen beseft dat we met z’n allen ouder worden. De zorgvraag stijgt hierdoor. Het is juist de PvdA die met dat in het achterhoofd wil zorgen voor goede, bereikbare en ook op lange termijn betaalbare zorg. Daarbij moeten we dus onder andere naar het vermogen van mensen kijken om zelf bij te dragen aan hun zorgkosten, naar de eigen bijdrage. Ook betekent het dat als mensen langer thuis willen en kunnen wonen, je nu een aantal keuzes voor de toekomst moet maken. Ik snap goed dat we nu maatregelen treffen die ons niet populair maken. Maar ik ben er van overtuigd dat als we de gelegenheid krijgen ons verhaal te vertellen, dat we zorg ook voor mensen met een kleine portemonnee betaalbaar willen houden, dat we er dan wel komen. Maar we moet dus echt die kosten gaan beheersen. Zorg ís duur, dat is nu eenmaal zo. Maar we willen het wel voor iedereen zo goed mogelijk in stand houden. ‘Hiermee sluit ik aan bij de waarden van de PvdA: solidariteit organiseren tussen jong, oud, rijk en arm, zodat de mensen die op die solidariteit moeten kunnen rekenen nu en in de toekomst allemaal goede zorg krijgen.’

Een tijdje terug werd bekend dat gemeenten zeer uiteenlopende tarieven hanteren als het gaat om de dagbesteding. In de ene gemeente is iemand 80 euro per maand kwijt, bij de ander wel 480 euro. Tientallen mensen met een beperking zijn daarom met deze zorg gestopt, anderen beginnen er niet eens aan. Wat vind je van het verschil in eigen bijdrage die gemeenten hanteren?
‘Dat er verschil is ontstaan is op zich niet zo gek, want we wilden juist dat gemeenten rekening houden met persoonlijke omstandigheden. Daarbij moeten gemeenten kijken naar wat mensen zelf kunnen opbrengen. In de eigen bijdrage die van mensen verlangd wordt mag gedifferentieerd worden. Dat moeten gemeenten wel redelijk doen natuurlijk. Er is wat onderzoek geweest en daar zit niet het beeld in dat er willekeur zou zijn, wel dat er verschillend beleid is en dat er veelal goed wordt gekeken naar de kostprijs. Gemeenten mogen nooit meer vragen dan de kostprijs. De mate waarin gemeenten rekening houden met persoonlijke omstandigheden, daar zit wel verschil in.’

Zijn sommige van die verschillen niet wel héél groot tussen gemeenten?
‘Het ligt er natuurlijk aan of gemeenten hebben gekeken naar de kostprijs of naar het eigen bijdragebeleid. 60 euro per uur aan eigen bijdrage is wel heel erg hoog. Wat mij betreft ligt de grens bij de vraag of mensen zorgmijdend gedrag gaan vertonen. Maar het is te vroeg om daar over te kunnen oordelen. Er zijn signalen, we moeten nu eerst goed kijken of er te grote overgangsschokken zijn. In het ergste geval handelen gemeenten in strijd met de wet, dan zal ik zeggen dat ze hun beleid moeten aanpassen.’

Zijn gemeenten op de goede weg?
‘Er is zoveel nadruk gelegd op het garanderen van continuïteit dat gemeenten nog weinig zijn toegekomen aan échte vernieuwing: ze zouden zich moeten concentreren op nieuwe aanbieders, op het op een andere manier omgaan met zorgverleners. Dat is echt de volgende stap die nog moet volgen.’

In een interview met Lokaal Bestuur in 2014 zei je dat de wijkverpleegkundige zorg nu als recht verankerd wordt, wat betekent dat echt persoonlijke zorg geregeld kan worden. Hoe loopt dat in de praktijk?
‘Wat ik zie in gesprekken met wijkverpleegkundigen is dat ze zeggen dat ze hun vak meer terug hebben. Ze hebben het gevoel dat ze meer kunnen bijdragen. Tegelijkertijd hebben ze het wel flink voor de kiezen gehad met bijvoorbeeld indiceren. Dat moest in een hoog tempo, wat een zware belasting was. En de bureaucratische en administratieve lasten zijn hoog, sommige wijkverpleegkundigen zijn wel een kwart van hun tijd bezig met administratieve verplichtingen. Ook waren er signalen over verpleegkundigen die bedreigd werden bij de eerdergenoemde indicering, door mensen die zorg willen afdwingen. Veel wijkverpleegkundigen zijn dat soort gesprekken daarom samen met een ander gaan voeren. Wij kijken uiteraard hoe we hen in weerbaarheid kunnen steunen.’

Wellicht het grootste hoofdpijndossier binnen je portefeuille zijn de pgb’s. Recent nog was er het nieuws dat het IT-systeem te duur, te ingewikkeld en niet toekomstbestendig zou zijn. Het menselijk belang is uit het oog verloren bij de invoering, concludeerde eerder de Nationale Ombudsman al. Wat gaat er nu goed, wat moet nog beter?
‘Eind 2014 ging er nog een vloedgolf van toekenningsbeschikkingen naar de SVB, wat niet automatisch verwerkt kon worden. Dat loopt nu beter, hoewel het nog steeds niet altijd helemaal op tijd is. Ook is de informatievoorziening aan budgethouders verbeterd. Ook nog niet 100% zoals het zou moeten, maar het gaat beter. Het systeem is nog te ingewikkeld, het aantal beslissingen en hoepels in het systeem waar je doorheen moet springen is nog veel te groot. En veel kan uniformer en meer gestandaardiseerd worden. Dat moet allemaal gebeuren, maar het moet bovenal zorgvuldig gebeuren: mensen moeten op tijd betaald worden. Dat is onze prioriteit. Dus we kunnen nu niet álles ineens anders gaan doen, niet nu de boel net een beetje stabiel is.’

Wat vindt je van het idee om de SVB er tussenuit te halen, zodat gemeenten direct zelf aan zorgverleners uit kunnen betalen?
‘Ik weet niet of dat helpt, dan gaan we tegen 403 gemeenten zeggen “voer je eigen systeem maar in”. Ik weet niet of de budgethouders dat nu zo’n goed idee vinden. Het gemakkelijke verhaal over pgb’s bestaat gewoonweg niet.’

Veel gemeenten kopen voor de laagst mogelijke prijs zorg in. Je gaf eerder aan dat je wilt dat gemeenten ‘fatsoenlijk onderhandelen’, maar hoe is dat af te dwingen? Gemeenten zeggen simpelweg dat ze geen geld hebben door alle bezuinigingen.
‘In de wet staat gemeenten moeten zorgen voor een ‘passende voorziening’ en dat er dusdanig betaald moet worden dat gewone cao-lonen mogelijk zijn. Ik denk dat het wel meevalt: we hebben het over wethouders die verantwoordelijk zijn voor hun burgers, die het sociaal domein in portefeuille hebben. Die kijken echt wel naar kwaliteit. Het doel van de decentralisatie was om zorg dichterbij te organiseren en persoonlijker te werken. Maatwerk leveren, dat was het doel. Minder management, minder auto’s, ik denk dat dat prima is. Als er gemeenten zijn die toch puur op prijs gaan zitten, dan halen we de wet er bij: ze moeten immers voor een passende voorziening zorgen.’

Partijgenoten die actief zijn in de lokale politiek worden regelmatig geconfronteerd met de praktijk van de decentralisatie van de zorg aan langdurig zieken en ouderen. Vorig jaar riep je hen op op je af te stappen. Hebben ze dat gedaan?
‘Partijgenoten hopen dat er met de menselijke maat wordt gewerkt, maar dat missen ze soms nog wel in de praktijk. De meeste vragen die ik van wethouders en raadsleden vanuit de partij krijg gaan over hoe het nou zit met de huishoudelijke hulp.’

Veel verzorgingshuizen gaan dicht. De eisen die aan ouderen worden gesteld om er te worden ondergebracht, zijn strenger geworden. Wordt dat geen grote belasting voor hun kinderen die ook gewoon nog moeten werken? Worden veel zorgtaken in de participatiemaatschappij nu afgewenteld op mensen die daar vaak toch al hun handen vol aan hebben?
‘80% van de mensen die ouder zijn en ook in de fase komen dat het thuis minder makkelijk gaat, woont thuis. Dat was zo en dat is zo. De afgelopen tien jaar is het aantal plekken in verzorgingshuizen gehalveerd, en het aantal 80+’ers is verdubbeld. Dus dat mensen op veel latere leeftijd naar een tehuis gaan is al 10-15 jaar bezig, ook al voordat het nieuwe beleid kwam. Mensen gaan liever niet naar een verzorgings- of verpleeghuis. En als ze gaan is het op latere leeftijd dan voorheen, en dan eerder naar een verpleeghuis. Je ziet dat verzorgingshuizen daarom vaak worden omgebouwd tot woon-zorg complexen of verpleeghuizen.’

Toch is er veel aandacht voor de toenemende druk op mantelzorgers. Hoe kijk je daar tegenaan?
‘Het is met het nieuwe beleid explicieter geworden wanneer iemand toegang heeft tot een verpleeghuis. We proberen nu mensen meer in hun thuissituatie te ondersteunen. Maar mantelzorg en vrijwilligerswerk zijn niet verplicht. Ik zeg juist: houd daar meer rekening mee. Mijn pleidooi is: laten we in ons beleid zorgen dat we niet alleen naar cliënten, maar ook naar mantelzorgers kijken. Zij zijn echt een onmisbare schakel. Alleen bij de huishoudelijk hulp vragen we als enige inderdaad: “wat kun je zelf opvangen en wat kunnen wij voor jou betekenen”. Op die manier moet het gaan.’

Wat vond je ervan dat je ouders zo in het nieuws kwamen rondom het debat over de bezuinigingen bij verzorgingstehuizen?
‘Dat vond ik echt waardeloos. Vooral omdat het mijn kwetsbare ouders zo raakte. Elke keer als het onderwerp langskomt merk ik het toch weer aan mijn vader. Nog steeds.’

Waar lig je ’s nachts wel eens wakker van?
‘Eigenlijk nergens van. Ik slaap al vrij weinig dus dat is maar goed ook.’

Wat is het grootste succes van de decentralisaties tot nu toe?
‘Ten opzichte van de doembeelden die vaak zijn geschetst toch de beheerste overgang afgelopen jaar. De zorg was en is gewoon goed geregeld in Nederland. Dat die overgang vorig jaar goed is gegaan is te danken aan heel veel werk van heel veel mensen.’

Wat is meegevallen en wat is tegengevallen bij de overstap naar de politiek?
‘Poeh. Niet zozeer een tegenvaller maar iets waar ik me nog wel eens over verwonder, is de snelheid van het samenspel tussen politiek en media. Daarbij worden de feiten nog wel eens geweld aangedaan. En wat ik koester zijn de vele mensen die zich bereid hebben getoond de verandering in de zorg vorm te geven.’

Verschenen in: Lokaal Bestuur, maart 2016
Geschreven door: Kirsten Verdel

 

Posted in In de media, Politiek, Uncategorized | Tagged , , , | Leave a comment

Jeugdzorg & het Pieter van Vollenhovensyndroom

Vorig jaar ‘viel’ de 8-jarige Sharleyne van een balkon in Hoogeveen. Waar in het verleden Bureau Jeugdzorg, het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling en bijvoorbeeld de Raad voor de Kinderbescherming aansprakelijk werden gesteld, klaagde de vader van Sharleyne het Centrum voor Jeugd en Gezin én de gemeente Hoogeveen aan. Door de decentralisatie van Jeugdzorg naar de gemeenten worden de pijlen nu ook op die gemeenten gericht als het misgaat. Lokaal Bestuur vroeg zich af: hoe gaan gemeenten nu met zo’n kwestie om? En hoe werkte dit toen provincies nog verantwoordelijk waren voor Jeugdzorg?

Verschenen in: Lokaal Bestuur, maart 2016,
Geschreven door Kirsten Verdel

Wie:      Ben Plandsoen
Wat:      
Wethouder in Leek

Herken je dat gemeenten sneller aansprakelijk worden gesteld als er iets misgaat?
‘Het is op zich logisch: de gemeente is nu eindverantwoordelijk voor de jeugdzorg.  De provincie stond, toen zij nog verantwoordelijk was, meer op afstand. Bovendien juridiseert de samenleving steeds meer, misschien speelt dat ook een rol.’

Als zaken misgaan, worden ze al snel breed uitgemeten in de media. Wat vind je daarvan?
‘Dat heeft grote gevolgen, want door de maatschappelijke druk schieten politici al snel in de verdediging. Landelijk is er door de media-aandacht snel de regelreflex om zaken centraal te willen dichttimmeren. Maar dat is juist níet de bedoeling van de decentralisatie. Daarbij gaat het erom dat je uit moet gaan van de leefwereld van de jongere. Tot voor kort werd zorg voor jongeren aangeboden vanuit de systeemwereld van de zorgaanbieders; ongeacht of dit aansloot op hun leefwereld. Nu is hun leefwereld leidend en proberen we juist lokaal netwerken te creëren die preventief kunnen werken of problemen kunnen ondervangen als ze zich voordoen.’

En wat als er dan toch calamiteiten zijn?
‘Er is altijd een deel dat je niet kunt beheersen, maar dat is lastig verkoopbaar. Noem het maar het Pieter van Vollenhovensyndroom: alles moet onder controle zijn, het risico moet nul zijn. Dat is onmogelijk. Het gaat erom hoe je het georganiseerd hebt en het belangrijkste daarbij is dat je niet langs elkaar werkt.’

Hoe voorkom je dat?
‘Wij hebben in het Centrum voor Jeugd en Gezin alle partijen aan tafel gezet: Jeugdgezondheidszorg, schoolmaatschappelijk werk; mensen kennen elkaars 06-nummer en doordat ze samen om tafel zitten gaan ze elkaars expertise ook waarderen. Ook huisartsen hebben we aangesloten. Kinderen die vroeger van dokter naar dokter werden verwezen komen nu bij een praktijkondersteuner terecht, waardoor 40% van de vroegere doorverwijzingen nu direct op de juiste plek terechtkomt. Die verbindende factor heb je nodig.’

En dan ‘kan’ de gemeente dus ook eindverantwoordelijke zijn?
‘De gemeente kan dan terugvallen op hoe de zorg georganiseerd is. Dat je dus altijd kunt zeggen dat er met elkaar gesproken is. Dat je laat zien dat je een goed functionerend netwerk hebt. Dat je dus ook een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebt en kunt uitleggen wat je gedaan hebt. Het kan dan dus niet zo zijn dat er dingen zijn blijven liggen of langs elkaar zijn gelopen.’

En als het dan toch een rechtszaak wordt?
‘Dan moet je daar uitleggen dat calamiteiten onvermijdelijk zijn en laten zien dat je er alles aan hebt gedaan om ze desondanks te voorkomen. Het uitgangspunt van het systeem is om kinderen zo goed mogelijk te kunnen helpen, niet om alle mogelijke excessen te voorkomen. Het gaat er uiteindelijk om: wat is te vermijden en wat is onvermijdelijk?’

Wie: Guus Krähe
Wat: Voormalig Tweede Kamerlid, Statenlid en wethouder, nu teamleider Jeugd GGD GHOR Nederland

Wat was er anders toen jeugdzorg nog bij de provincie zat?
‘Als er iets mis ging, waren de pijlen meestal gericht op Bureau Jeugdzorg, niet op de provincie. Die stond veel meer op afstand. In de provincie werd gesproken over instellingen, over financiering en over wachtlijstproblematiek, niet over concrete gezinssituaties.’

Was dat het enige wat anders was?
‘De zorg voor jeugd was vooral erg versnipperd. Taken zaten bij tal van instanties, op landelijk, provinciaal en lokaal niveau, tot en met de politie aan toe. Die versnippering maakte het aansprakelijkheids- en verantwoordelijkheidsvraagstuk heel lastig. Nu is dat eenduidiger: de gemeente en dus de wethouder of soms zelfs de burgemeester zijn verantwoordelijk.’

Wat als gemeenten nu worden aangesproken bij incidenten?
‘Doe dan zoals bij alle calamiteiten: vertel zo transparant mogelijk wat er gebeurd is en wat je gedaan hebt.’

Is het goed dat de gemeente nu eindverantwoordelijk is?
‘Ja, het is goed dat er één bestuurslaag verantwoordelijk is. Maar er moet nog wel veel beter. Gemeenten hebben tot nu toe gefocust op het in stand houden van tweedelijns zorg, aandacht voor preventie begint nu pas te komen. Niet gek, want er is 3 miljard voor curatieve zorg beschikbaar en maar 300 miljoen voor preventie. Over die preventie komt nu bijvoorbeeld wel een landelijke bestuursconferentie, met de VNG, de ministeries van volksgezondheid, welzijn & sport en veiligheid & justitie, politie en alle landelijke jeugdkoepels- en organisaties. Het zou goed zijn als we op een wat concreter niveau eenzelfde soort conferentie organiseren voor politici binnen de PvdA.’

Hoe ziet een concrete aanpak er dan uit?
‘Gemeenten maken nu bijvoorbeeld kindplannen, maar vaak nog geen gezinsplannen, terwijl er vaak veel meer aan de hand is in een gezin dan alleen de problemen met één kind. Om die gezinsplannen te maken moeten we gezinscoaches opleiden, die hebben we nu nog onvoldoende. Ook moet je zorgen dat je medische problemen eerder herkent. Jeugdartsen moeten meer betrokken worden bij wijk- en buurtteams. Alles moet ertoe leiden dat kinderen met problemen zo snel mogelijk op de juiste plek terechtkomen.’

Hoe moet je omgaan met hele zware problematiek?
‘Gemeenten moeten daar echt over hun gemeentegrenzen heen kijken. De aanpak van overgewicht is iets generieks, dat kun je met sportclubs, jeugdgezondheidszorg en wijkteams lokaal oppakken. Maar zware problemen die maar eens in de zoveel jaar bij één of twee kinderen spelen, daar moet je geen eigen apparaat voor optuigen, dat is veel te duur. Zoek dan regionale samenwerking op. En kies er vooral níet voor om vanwege het geringe aantal problemen dan maar niets te regelen. Dat is de grootste valkuil. Je moet iets organiseren, en daarbij moet je je realiseren: niet alles kan op het meest lokale niveau.’

Posted in In de media, Politiek | Tagged , , , , | Leave a comment

10 handige toetsenbord shortcuts op je Mac

Ben je altijd met allerlei omwegen bezig om programma’s te openen, af te sluiten, te switchen van tabs, etc? Leer dan deze tien handige toetsenbord shortcuts uit je hoofd..

01. cmd Q = programma afsluiten
02. cmd W = scherm afsluiten
03. cmd N = nieuwe tab
04. cmd ~ = switchen van tab
05. cmd A = select all
06. cmd C = copy
07. cmd v = paste
08. cmd TAB = wisselen tussen programma’s
09. cmd spatiebalk = spotlight openen: tik de eerste letters van een app in die je wilt openen, kies enter en klaar!
10. cmd 3 = screenshot

Posted in Uncategorized | Leave a comment